کمپین اعتراضی متخصصان بهداشت حرفه ای در خصوص رشته بهداشت حرفه ای و محیط

جمعی از متخصصان بهداشت حرفه ای در اعتراض به دستورالعمل جدید وزارت بهداشت، در خصوص ادغام کمپین اعتراضی به راه انداخته اند که شما متخصصین عزیز برای حمایت از آن می توانید از لینک ذیل در وب سایت فارس نیوز استفاده کنید.

نه به ادغام بهداشت حرفه‌ای با بهداشت محیط


جناب آقای دکتر عین‌الهی
وزیر محترم بهداشت، درمان وآموزش پزشكی

باسلام و احترام
عطف به بخشنامه شماره 10091300د مورخ 1400.06.03 معاون بهداشت حضرتعالی در خصوص امكان استفاده از كارشناسان بهداشت محيط و بهداشت حرفه‌ای در انجام وظایف مربوط به اين كارشناسان در مراكز جامع خدمات سلامت به صورت مشترک، قابل ادغام و قابل جايگزين با هم به نحوی هر یک از كارشناسان محيط و حرفه‌ای بتوانند كار يكديگر را انجام دهند. به استحضار می‌رساند به دنبال صدور اين بخشنامه که یادآور تکرار اتخاذ سیاست شکست خورده سال 75 می باشد، موجی ازنگرانی بين كارشناسان بهداشت محيط و حرفه‌ای شاغل ، دانشجويان در حال تحصيل و همچنين بين اساتيد هر دو رشته بنا به دلایل زير ايجاد نموده است. از این رو اینجانبان اساتيد، كارشناسان و دانشجويان مهندسی بهداشت حرفه‌ای مصرانه خواهانیم نسبت به لغو بخشنامه فوق و استفاده از كارشناسان بهداشت محيط و حرفه‌ای شاغل در شبكه‌های بهداشتی و درمانی در جايگاه شغلی خود طبق سرفصل های مصوب شورايعالی برنامه ريزی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكی و نیز توجه به سوابقی همچون نامه شماره 14342306 (د) مورخ 1392.11.9 مدیر کل وقت مرکز سلامت در جواب درخواست بدنه کارشناسی بهداشت محیط آمل مبنی بر اینکه در پایش‌ها قادر به انجام امور تخصصی بهداشت حرفه‌ای در مراکز فاقد کارشناس بهداشت حرفه ای نیستند و مرکز سلامت نیز دخالت تخصصی در فعالیت متقابل بهداشت محیط و بهداشت حرفه‌ای را ممنوع اعلام نموده بود، دستور انقلابی مقتضی صادر فرمایید.

1. بی‌توجهی به تفاوت ماهوی دو رشته بهداشت محيط وحرفه‌ای به نحوی كه طبق كوريكولوم مصوب شورايعالی برنامه‌ريزی اهداف و كاركرد هر دو رشته متفاوت بوده و رشته بهداشت محيط عمدتا طبق آیین‌نامه ماده 13 مواد خوردنی، آشامیدنی، بهداشتی و آرایشی ناظر برفعاليت در زمينه بهداشت آب، فاضلاب ، هوا ، پسماند ، پرتوها ، مسكن ، مبارزه با حشرات و جوندگان و... در اماکن عمومی ، اصناف ، بیمارستان‌ها و... بوده در حالی كه رشته بهداشت حرفه‌ای ناظر بر فعاليت در زمينه حفظ، تأمین و ارتقای سطح سلامت شاغلین در محيط‌های کاری اعم از صنعتی، کشاورزی، معادن ،بیمارستانی و.... به منظور نظارت و ارزیابی عوامل زيان آور فيزيكی ،شيميایی ، ارگونومیکی و بيولوژيک محيط كار و...... .می‌باشند كه این مهم بر اساس تکالیف قانونی و حاکمیتی مندرج بر فصل چهارم قانون کار و مصوبه شماره 11615ت 26734 ه مورخ 1383.06.21 هیأت محترم وزیران با عنوان آیین‌نامه شرایط استخدام بازرسان کار و کارشناسان بهداشت کار می‌باشد که با شرح وظایف كارشناس بهداشت محيط طبق سرفصل اين دوره متفاوت بوده و با اهداف متفاوتی تربيت شده و قابل جايگزين با هم نيستند و مغاير با اهداف مندرج در دفترچه شغلی و سرفصلهای مصوب شورايعالی برنامه ريزی وزارت متبوع و قوانین بالادستی می‌باشد.

2. تکالیف قانونی و حاکمیتی واگذار شده به بازرسان بهداشت حرفه‌ای که گزارشات آنان را در جایگاه گزارش ضابطین قوه قضاییه تلقی می نماید (طبق ماده 101 قانون کار) قابل واگذاری و تفویض به سایر رشته‌های بهداشتی نمی‌باشد و این مهم طبق رای شماره 407 هیات عمومی دیوان عدالت اداری مورخ 1396.05.03 حتی استفاده از پیشوند ضابطین دادگستری جهت کارشناسان بهداشت محیط غیرقانونی و خارج از حدود اختیارات وزارت متبوع عنوان شده است. از این رو به تبع بكارگيری كارشناسان اين دو رشته به جای هم ضمن غیرقانونی بودن آن، به دليل ناآشنايی آنان با حوزه تخصصی خود طبيعتأ كيفيت نظارت و بازرسی افت قابل توجه كرده و چه بسا منجر به خطاهای كارشناسی متعدد گرديده كه تبعات و عوارض قانونی آن گريبانگير مردم، مسؤولين و بازرسان این دو حوزه خواهد شد.

3. اِشغال تدريجی پست‌های سازمانی كارشناسان بهداشت حرفه‌ای در مراكز جامع خدمات سلامت و شبكه‌های بهداشتی، درمانی توسط كارشناسان بهداشت محيط به استناد اين بخشنامه به نحوی که همچون دهه 70 به بهانه کوچک‌سازی دولت فقط نسبت به ادغام در این بخش اقدام گردید برخلاف سایر بخش های معاونت بهداشتی که برعکس نیز گسترش قابل توجهی داشتند. بعنوان نمونه با اتخاذ این سیاست طی این سالها تعداد نیروهای بکارگیری شده در حوزه بهداشت محیط را از حدود 670 نفر به 8000 نفر افزایش پیدا کرد و این مساله در خصوص بهداشت حرفه‌ای به 2500 نفر افزایش یافت. همین مساله موجب نارضايتی كارشناسان بهداشت حرفه‌ای را فراهم نموده است. بدیهی است تکرار این بی‌عدالتی در صورت اجرای بخشنامه مذکور اجتناب‌ناپذیر نخواهد بود.

4. در کشورهای پیشرفته بحث بهداشت حرفه‌ای هر روز در حال تخصصی‌تر و جزئی‌تر شدن است که نشان از اهمیت موضوع می باشد و مساله‌ای بنام ادغام آن هم در یک رشته غیرمرتبط محلی از اعراب ندارد. بعنوان نمونه در آمریکا سازمان های دولتیOSHA جهت قانون گذاری و نظارت بر اجرای صحیح بهداشت حرفه ای و NIOSH جهت انجام تحقیقات بمنظور تولید علم و استانداردسازی علمی در این حوزه رسالت دارند. در حالی که سازمان NCEH یا مرکز ملی بهداشت محیط بطور کلی مجزا از NIOSH می باشد . در انگلیس سازمان دولتی HSE (Health and Safety Executive) یا «هیات اجرایی ایمنی و بهداشت» که با واژه ایمنی، بهداشت و محیط زیست اشتباه گرفته می‌شود جهت قانون گذاری و تحقیقات و جمع آوری آمار در زمینه بهداشت حرفه‌ای می باشد. در کره جنوبی سازمان دولتی KOSHA (Korea Occupational Safety and Health Agency به طور مستقل در زمینه بهداشت حرفه‌ای مشغول فعالیت می‌باشند که نشان از اهمیت توجه به جایگاه تخصصی و علمی در آن کشورها دارد.

5. طبق ماده 93 قانون کار و آئین‌نامه کمیته حفاظت فنی و بهداشت کار تصدی جایگاه مسئول بهداشت حرفه ای در آن کمیته در کارگاه های مشمول ماده 85 قانون کار صرفا جهت کارشناسان بهداشت حرفه ای رسمیت قانونی دارد و لاغیر و ابلاغ این بخشنامه ضمن مخدوش نمودن این جایگاه در بخش‌های خصوصی و دولتی، زمینه سوء‌استفاده کارفرمایان در بکارگیری افراد با تخصص‌های غیر و بروز اختلافات و درگیری‌های قضایی برای بازرسان بهداشت حرفه‌ای به منظور ممانعت از بروز این تخلف قانونی را فراهم می‌سازد و مسلم نارضايتی شديد دانشجويان شاغل به تحصيل و نگرانی از آينده شغلی‌شان را به دنبال خواهد داشت.

از طرفی طبق ماده 100 قانون کار كليه بازرسان كار و كارشناسان بهداشت حرفه‌ای، دارای كارت ويژه حسب مورد با امضاء وزير كار و امور اجتماعي يا وزير بهداشت ، درمان و آموزش پزشكي هستند كه هنگام بازرسی بايد همراه آنها باشد و در صورت تقاضای مقامات رسمی يا مسئولين كارگاه ارائه شود. آیا وزارت بهداشت قانونا قادر است کارت بازرسی را برای کارشناسان بهداشت محیط با امضا وزیر صادر نماید؟
پيشاپيش از دستور مساعدی كه در اين خصوص صادر می‌فرماييد تشكر و قدردانی می‌نمايد.

جمعی از اعضای هيأت علمی ، كارشناسان و دانشجويان مهندسی بهداشت حرفه‌ای